Με τις πρόσφατες αποφάσεις 1403-1407/2022 της Ολομελείας του Συμβουλίου της Επικρατείας, απορρίφθηκαν με μεγάλη χρονοκαθυστέρηση, οι αιτήσεις ακυρώσεως σωματείων και συνταξιούχων του ιδιωτικού τομέα, με τις οποίες διεκδικούσαν την επιστροφή των κρατήσεων για τα δώρα και τις επικουρικές τους συντάξεις (για τις οποίες έχουν ήδη δικαιωθεί από το 2015).
Κρίθηκε συνεπώς συνταγματικός ο ν.4714/2020, δυνάμει του οποίου επεστράφησαν οι περικοπές μόνο στις κύριες συντάξεις για το 11μηνο από 6/2015-5/2016 σε όλους, ανεξαρτήτως αν έχουν προσφύγει ή όχι. Έκλεισε λοιπόν το ανώτατο δικαστήριο της χώρας την πόρτα στους περισσότερους για επιστροφή χρημάτων για επικουρικές και δώρα, αφήνοντας μόνο ένα παράθυρο ανοιχτό σε όσους προσέφυγαν δικαστικά έως τις 30.07.2020. Πέραν της δικαιολογημένης απογοήτευσης σε εκατομμύρια συνταξιούχους, οι εν λόγω αποφάσεις γεννούν και εύλογη ανησυχία για την «ατμόσφαιρα» κατά την απονομή της δικαιοσύνης εν σχέσει με θεμελιώδη ατομικά και κοινωνικά δικαιώματα.
Στο σκεπτικό των αποφάσεων αναφέρεται ρητά ότι η στάθμιση της υποχρέωσης εναρμονίσεως της νομολογίας του ΣτΕ με την ανάγκη τηρήσεως των αρχών της δημοσιονομικής διαχείρισης, αποβαίνει εις βάρος της πρώτης. Στο όνομα της δημοσιονομικής διαχείρισης προβάλλονται ως ανυπέρβλητα εμπόδια τα μέτρα για την αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας του κορονοϊού COVID-19, τα αντίστοιχα για τη διαχείριση των μεταναστευτικών και προσφυγικών ροών, καθώς και τα απαιτούμενα για ενίσχυση των αμυντικών μας συστημάτων.
Ρεαλιστικά αποτιμώντας το, μόνο παραίτηση μπορεί να αισθανθεί κάθε θιγόμενος στον πυρήνα των ατομικών και κοινωνικών του δικαιωμάτων προκαταβάλλοντας την κρίση της δικαιοσύνης σε ένα κράτος που νομοτελειακά λόγω της γεωπολιτικής του θέσης, υποχρεούται σε αμυντική ενίσχυση έναντι της γείτονος, σε διαρκή διαχείριση των μεταναστευτικών ροών, ενώ και το πλαίσιο των σύγχρονων απειλών της δημόσιας υγείας μάλλον ήρθε για να μείνει. Και όλα αυτά ενώ από οικονομική και μόνο και χωρίς πολιτικούς υπαινιγμούς θεώρηση, πληροφορούμαστε επισήμως ότι εξήλθαμε των μνημονιακών μας δεσμεύσεων ονειρευόμενοι εκ νέου δημοσιονομικού χώρο για να αναπνεύσουμε ελεύθερα.
Παρατηρείται λοιπόν μια επικίνδυνη διολίσθηση των κρίσεων των ανωτάτων δικαστηρίων της χώρας μας , που προτεραιοποιεί τους κανόνες της δημοσιονομικής πειθαρχίας, όπως διαμορφώνονται στον εκάστοτε χωροχρόνο, υποσκελίζοντας πυρηνικά δικαιώματα, όπως εν προκειμένω αυτό της αξιοπρεπούς διαβίωσης, του δικαιώματος στην περιουσία κλπ, με ορατό πλέον τον κίνδυνο να συνταγματοποιηθεί το δημοσιονομικό συμφέρον. Οι αποφάσεις του ΣτΕ για τα δώρα και τις επικουρικές συντάσσονται με την υπ’ αριθμ. 668/2012 απόφαση της Ολομελείας του Συμβουλίου της Επικρατείας, παρεκκλίνοντας από τις υπ’ αριθμ. 1880,1888/2019 αποφάσεις του ιδίου Δικαστηρίου.
Κατά τα λοιπά αυτοαναιρείται ο ίδιος ο θεσμός της πιλοτικής δίκης και του erga omnes αποτελέσματος (έναντι όλων), δοθείσης της δυνατότητας περαιτέρω διεκδίκησης των αξιώσεων μόνο στους έως τις 30.07.2020 ήδη προσφεύγοντες. Και αυτούς όμως συνεχίζει να υποβάλει στη βάσανο νέων δικαστικών διεκδικήσεων, χωρίς να τους δικαιώνει άμεσα επί ήδη κριθέντων νομικά ζητημάτων.
Για την ιστορία αξίζει να αναφερθεί ότι διαχρονικά όλοι οι παρελαύνοντες κυβερνητικοί ανεξαρτήτως πολιτικού χρωματισμού, απέτρεπαν κάθετα τους συνταξιούχους απ’ το να προσφύγουν δικαστικά για να μην υποβληθούν δήθεν σε δικαστικά έξοδα, εξαπατώντας τους υποκρινόμενοι τους αλληλέγγυους….